Współczesne firmy przykładają dużą wagę do efektywnego zarządzania. Okazuje się bowiem, że często to właśnie w tym tkwi sekret skutecznej pracy. Rozmaite koncepcje i filozofie związane z zarządzaniem cieszą się coraz większym zainteresowaniem. Jedną z popularniejszych jest koncepcja lean management wdrażana w przedsiębiorstwach o różnych profilach działalności. Na czym polega lean management? Jakie daje korzyści i jak ta koncepcja zarządzania może być stosowana w miejscu pracy?
Spis treści
Czym jest lean management?
Lean management oznacza po polsku „szczupłe zarządzanie”. Jest to koncepcja zarządzania przedsiębiorstwem dążąca przede wszystkim do upraszczania procesów i redukcji kosztów przy jednoczesnym zwiększaniu produktywności i jakości usług i oraz dbaniu o pracowników w swojej organizacji. Ponadto celem koncepcji lean management jest eliminacja marnotrawstwa oraz ciągłe doskonalenie procesów w celu maksymalizacji wartości dostarczanej klientowi.
Definicja lean management powstała w wyniku wieloletniego rozwoju, a swoje źródło ma w Japonii. To tam powstał System Produkcyjny Toyoty (ang. Toyota Production System, TPS) mający na celu eliminowanie marnotrawstwa zasobów, energii i procesów przy realizacji procesów wytwórczych. Przez kolejne lata filozofię zmodyfikowano, udoskonalono i usystematyzowano w taki sposób, że przekształciła się do postaci dzisiejszego lean manufacturing, czyli szczupłej produkcji. Termin ten został użyty po raz pierwszy w publikacji „Triumf szczupłego zarządzania” J. Krafcika z 1988 roku. Na popularności zaczął jednak zyskiwać dopiero kilka lat później po publikacji pod tytułem „The Machine That Changed the World” autorstwa J. P. Womacka, D. T. Jonesa i D. Roosa, która opisywała lean production jako model produkcji przyszłości.
Sprawdź także: Lean manufacturing – czym jest i jak go wdrożyć w przedsiębiorstwie?
Zatem co to jest lean management? Koncepcja lean management czerpie z idei lean manufacturing, jednak idzie o krok dalej. Ten system zarządzania może być bowiem zastosowany we wszystkich obszarach działalności przedsiębiorstwa, nie tylko w procesie produkcji. Dzięki temu wdrożenie lean management może ograniczać marnotrawstwo i usprawniać pracę we wszystkich działach. Stanowi zbiór uniwersalnych zasad, które można zaadaptować do dowolnych warunków.
Lean management to koncepcja, która także zakłada mapowanie strumienia wartości (value stream mapping) i ciągłe doskonalenie procesów. Dzięki niej możliwe jest zmniejszenie zapasów, skrócenie cyklu produkcyjnego, a także poprawa jakości świadczonych usług. Kluczowym elementem tej filozofii jest określenie wartości z punktu widzenia klienta oraz skupienie się na procesach, które realnie przyczyniają się do jej tworzenia, co pozwala na redukcję wszelkich form marnotrawstwa.
Oferujemy profesjonalne rozwiązania, które zwiększą efektywność Twojej organizacji. Sprawdź naszą ofertę, aby dowiedzieć się, jak możemy pomóc w osiągnięciu lepszych wyników w Twoim przedsiębiorstwie.
Na czym polega lean management? Zasady systemu zarządzania
Lean management skupia się przede wszystkim do dążenia do realizacji czterech głównych, wzajemnie powiązanych celów. Są to:
- skrócenie cyklu produkcyjnego i jego wysoka integracja,
- terminowość dostaw oraz partnerska współpraca z dostawcami,
- minimalizowanie zapasów,
- maksymalne wykorzystanie zdolności produkcyjnych.
Sprawdź również: Wsparcie zarządzania produkcją – na czym to polega
Kluczem do osiągnięcia owych celów jest zastosowanie zasad związanych z metodą lean management. Mają one charakter ogólny, dzięki czemu możliwe jest ich wdrożenie w przedsiębiorstwach z różnych branż i o dowolnej strukturze organizacyjnej. Zasady lean obejmują:
- zidentyfikowanie wartości z punktu widzenia klienta – wyeliminowanie procesów i elementów, które nie dodają wartości końcowemu produktowi lub usłudze;
- mapowanie strumienia wartości – monitorowanie przepływu pracy firmy i tego, jak poszczególne działania wpływają na wartość obecnych i nowych produktów lub usług;
- ciągłe dążenie do przepływu wartości – stworzenie możliwie płynnego, pozbawionego przestojów i zakłóceń procesu wytwarzania produktu lub dostarczania usługi;
- utworzenie systemu zasysającego (pull) w miejsce systemu pchającego (push) – to popyt ma napędzać podaż, a nie odwrotnie;
- ciągłe doskonalenie procesów zgodnie z filozofią kaizen – stałe ulepszanie i dbanie o poprawę produktywności produkcji jest bardzo ważną częścią narzędzia lean.
Eliminowanie marnotrawstwa i procesów, które nie wpływają pozytywnie na jakość produktów to jeden z najważniejszych konceptów filozofii lean management. Co to daje? Poprzez ciągłe działania w tym kierunku dąży się do stworzenia idealnie działającej organizacji, która pracuje z maksymalną wydajnością i oferuje najwyższą możliwą jakość, a jednocześnie utrzymuje na najwyższym poziomie zadowolenie pracowników.
Kultura lean management w praktyce
Metoda lean management, jako koncepcja wywodząca się z Japonii oraz wspomnianym wyżej Toyota Production System, wiąże się również z pewną kulturą organizacyjną. Co to jest? Lean management skupia się m.in. na wartościach takich jak szacunek dla ludzi, ciągłe doskonalenie, czy transparentność procesów. Dla przykładu:
Zadaniem managera pracującego według zasad lean management jest tworzenie przyjaznego, wydajnego i nastawionego na ciągły rozwój środowiska pracy. Dzięki temu można zastosować metodę lean management w praktyce ze znacznie większą skutecznością. Kierownictwo powinno wyznawać i promować idee ciągłego uczenia się i doskonalenia, dając tym samym swojej załodze przykład. Bardzo ważne jest również zminimalizowanie roli hierarchii kadry zarządzającej w kontaktach z załogą. Manager powinien być blisko każdego pracownika, również tego, który odpowiada za podstawowe operacje. Dzięki temu jest w stanie również znacznie łatwiej identyfikować problemy i obszary, w których można dokonać usprawnień.
Podsumowując, na czym polega lean management i jej kultura to m.in.:
- Dbanie w zaangażowanie pracowników – W lean management każdy pracownik, niezależnie od stanowiska, powinien być zachęcany do identyfikowania problemów i proponowania usprawnień. Dąży się do tworzenia środowiska, w którym każdy czuje się odpowiedzialny za procesy i ich doskonalenie.
- Ciągłe doskonalenie – Kluczowym elementem kultury lean management nieustanne poszukiwanie sposobów na poprawę procesów, nawet jeśli zmiany wydają się niewielkie. To podejście zakłada, że każdy proces można udoskonalić, a małe zmiany kumulują się, prowadząc do znaczących rezultatów.
- Szacunek dla ludzi – W kulturze lean management szacunek dla pracowników i ich wkładu w organizację jest fundamentem. Pracownicy powinni być traktowani jako najważniejszy zasób firmy, a ich rozwój i zaangażowanie być kluczowe dla sukcesu całego przedsiębiorstwa.
- Zorientowanie na klienta – Każde działanie w ramach lean management jest oceniane z perspektywy tworzenia wartości dla klienta. Organizacja stale powinna poszukiwać sposobów na lepsze zrozumienie punktu widzenia klienta i dostarczenia mu produktów oraz usług o najwyższej jakości.
- Eliminacja marnotrawstwa – Koncepcja lean management oraz jej kultura promuje eliminację wszelkich działań, które nie przynoszą wartości z perspektywy klienta, takich jak nadprodukcja, zbędny transport, nadmierne przetwarzanie czy nadmierne zapasy.

Wdrożenie lean management w praktyce powinno polegać między innymi na skracaniu dystansu pomiędzy kadrą zarządzającą a pracownikami. Dzięki temu identyfikacja obszarów problemowych i dobór właściwych rozwiązań stają się znacznie łatwiejsze.
Przeczytaj również: Automatyzacja procesów produkcji – 5 zalet nowatorskiego rozwiązania
Lean management w przedsiębiorstwie – korzyści
Zastosowanie lean management w przedsiębiorstwie wiąże się z wieloma korzyściami – w przeciwnym razie ta koncepcja na pewno nie byłaby tak popularna! Wśród nich znajdują się między innymi:
- zwiększenie wydajności,
- ograniczenie marnotrawstwa, zmniejszenie ilości odpadów,
- lepsze wykorzystanie zasobów,
- lepsza kontrola nad surowcami i zapasami,
- zwiększenie konkurencyjności na rynku,
- zmniejszenie kosztów działalności,
- poprawa jakości dostarczanych produktów lub usług,
- elastyczność pozwalająca na szybkie dostosowywanie się do zmian na rynku,
- poprawa komunikacji i współpracy w zespole,
- sprawniejsze dostarczanie produktów lub usług.
Skuteczność metody lean management w praktyce zależy przede wszystkim od skrupulatności i konsekwencji przy jej wdrażaniu. Robiąc to umiejętnie, otwierasz przed swoją firmą zupełnie nowe możliwości. Nie zawsze jest to jednak proste, dlatego przy wdrażaniu koncepcji lean management w przedsiębiorstwie warto skorzystać z fachowego wsparcia. Jesteś zainteresowany pomocą w tym obszarze? Skontaktuj się z nami!